هر ماده غذایی در کدام قسمت یخچال قرار بگیرد؟ راهنمای چیدمان اصولی یخچال
گوشت، شیر، تخم‌مرغ، غذای پخته و میوه را کجای یخچال بگذاریم؟ با راهنمای چیدمان اصولی یخچال، دمای مناسب و نکات مهم نگهداری مواد غذایی آشنا شوید.
هر ماده غذایی در کدام قسمت یخچال قرار بگیرد؟ راهنمای چیدمان اصولی یخچال
شیر را کجای یخچال می‌گذارید؟ تخم‌مرغ چطور؟ گوشت خام را طبقه بالا می‌گذارید یا پایین؟ شاید چیدمان یخچال در نگاه اول فقط مسئله نظم باشد، اما محل قرار گرفتن مواد غذایی می‌تواند روی نگهداری صحیح، جلوگیری از آلودگی متقاطع و حتی میزان دورریز مواد غذایی تأثیر بگذارد.
قسمت‌های مختلف یخچال دقیقاً شرایط یکسانی ندارند. درِ یخچال بیشتر در معرض تغییر دما قرار می‌گیرد و مواد خام نیز باید طوری نگهداری شوند که مایعات آنها با غذاهای آماده مصرف تماس پیدا نکند.
در این مقاله به‌صورت ساده و کاربردی بررسی می‌کنیم هر ماده غذایی بهتر است در کدام قسمت یخچال قرار بگیرد و چه اشتباهاتی را هنگام چیدن یخچال انجام ندهیم.
اول از همه؛ دمای یخچال باید چند درجه باشد؟
قبل از اینکه درباره طبقات یخچال صحبت کنیم، باید دمای مناسب آن را بدانیم.
طبق توصیه FDA، دمای یخچال باید ۴ درجه سانتی‌گراد یا پایین‌تر باشد و دمای فریزر نیز باید منفی ۱۸ درجه سانتی‌گراد یا پایین‌تر نگه داشته شود.
| محل نگهداری | دمای توصیه‌شده |
|---|---|
| یخچال | ۴ درجه سانتی‌گراد یا پایین‌تر |
| فریزر | منفی ۱۸ درجه سانتی‌گراد یا پایین‌تر |
از آنجا که تنظیمات و طراحی یخچال‌ها متفاوت است، استفاده از دماسنج مخصوص یخچال می‌تواند برای بررسی دمای واقعی داخل دستگاه مفید باشد.
طبقات بالای یخچال؛ مناسب مواد آماده مصرف
طبقات بالاتر مکان مناسبی برای بسیاری از مواد غذایی پخته و آماده مصرف هستند؛ به‌خصوص غذاهایی که قرار نیست قبل از مصرف دوباره فرایند آماده‌سازی زیادی روی آنها انجام شود.
برای مثال می‌توان غذاهای پخته و باقی‌مانده غذا را در ظروف دربسته و مناسب در این قسمت قرار داد، البته با رعایت دستور نگهداری همان ماده غذایی.
یکی از مزیت‌های قرار دادن مواد آماده مصرف بالاتر از گوشت و مواد خام این است که احتمال چکیدن مایعات مواد خام روی آنها کاهش پیدا می‌کند.
گوشت، مرغ و ماهی خام را کجای یخچال بگذاریم؟
گوشت، مرغ، ماهی و سایر مواد خام باید به شکلی نگهداری شوند که مایعات آنها نتواند با مواد غذایی دیگر تماس پیدا کند.
برای این منظور بهتر است این مواد را در ظرف یا بسته‌بندی مناسب و در قسمت پایین یخچال قرار دهید.
قرار دادن یک بسته گوشت خام بالای ظرف سالاد، میوه شسته‌شده یا غذای آماده مصرف انتخاب مناسبی نیست؛ زیرا در صورت نشت مایع، احتمال آلودگی مواد دیگر وجود دارد.
شیر را داخل درِ یخچال بگذاریم یا طبقات داخلی؟
درِ یخچال با هر بار باز شدن دستگاه بیشتر از قسمت‌های داخلی در معرض هوای گرم محیط قرار می‌گیرد.
به همین دلیل برای مواد غذایی فسادپذیری که نیاز به سرمای پایدار دارند، معمولاً بخش داخلی یخچال انتخاب مناسب‌تری از در است.
اگر تولیدکننده محصول دستور نگهداری مشخصی روی بسته‌بندی درج کرده است، همان دستور را در اولویت قرار دهید.
تخم‌مرغ را کجای یخچال نگهداری کنیم؟
FDA توصیه می‌کند تخم‌مرغ‌ها در یخچال و در کارتن اصلی خود نگهداری شوند.
قرار دادن آنها در بخش داخلی یخچال می‌تواند نسبت به قسمت در، آنها را کمتر در معرض تغییرات دمای ناشی از باز و بسته شدن در قرار دهد.
کارتن اصلی همچنین از تخم‌مرغ‌ها محافظت می‌کند و اطلاعاتی مانند تاریخ درج‌شده روی بسته‌بندی را در دسترس نگه می‌دارد.
کشوی مخصوص میوه و سبزیجات چه کاربردی دارد؟
کشوهای پایین بسیاری از یخچال‌ها برای نگهداری میوه و سبزیجات طراحی شده‌اند و در بعضی مدل‌ها امکان تنظیم رطوبت نیز وجود دارد.
اما همه میوه‌ها و سبزیجات شرایط نگهداری یکسانی ندارند. بعضی محصولات نسبت به رطوبت یا گاز اتیلن حساس‌تر هستند؛ بنابراین بهتر است دستور نگهداری هر محصول را نیز در نظر بگیرید.
یکی از اشتباهات رایج این است که میوه و سبزیجات را قبل از خشک شدن کامل در فضای بسته قرار دهیم.
برای جزئیات بیشتر می‌توانید مقاله آیا میوه را قبل از گذاشتن در یخچال بشوییم؟ را بخوانید.
درِ یخچال برای چه چیزهایی مناسب‌تر است؟
درِ یخچال یکی از قسمت‌هایی است که با باز شدن دستگاه بیشتر تحت تأثیر دمای محیط قرار می‌گیرد.
بنابراین بهتر است مواد بسیار حساس به تغییر دما را بدون توجه به دستور نگهداری محصول، صرفاً به دلیل وجود فضای خالی داخل در قرار ندهیم.
برخی نوشیدنی‌ها، سس‌ها و چاشنی‌هایی که طبق دستور سازنده باید پس از باز شدن در یخچال نگهداری شوند، بسته به نوع محصول می‌توانند در این قسمت قرار بگیرند.
برچسب و دستور نگهداری روی بسته‌بندی محصول همیشه باید بررسی شود.
غذای پخته را چند ساعت می‌توان بیرون از یخچال گذاشت؟
این عدد یکی از مهم‌ترین اطلاعاتی است که در آشپزخانه باید بدانیم.
طبق توصیه USDA، مواد غذایی فسادپذیر نباید بیش از ۲ ساعت در دمای اتاق باقی بمانند.
اگر دمای محیط بالاتر از حدود ۳۲ درجه سانتی‌گراد باشد، این زمان به ۱ ساعت کاهش پیدا می‌کند.
| شرایط | حداکثر زمان توصیه‌شده |
|---|---|
| دمای معمول اتاق | حداکثر ۲ ساعت |
| دمای بالاتر از حدود ۳۲°C | حداکثر ۱ ساعت |
بنابراین بهتر است غذای پخته را ساعت‌ها روی کابینت رها نکنید تا کاملاً سرد شود.
در مقاله آیا غذای داغ را می‌توان داخل یخچال گذاشت؟ این موضوع را مفصل‌تر بررسی کرده‌ایم.
باقی‌مانده غذا را در ظرف بزرگ نگهداری کنیم یا کوچک؟
USDA برای سرد شدن سریع‌تر مقدار زیاد غذای پخته، استفاده از ظروف کم‌عمق را توصیه می‌کند.
به‌جای اینکه حجم زیادی از غذا را در یک ظرف بسیار عمیق قرار دهید، در صورت نیاز می‌توانید آن را بین چند ظرف مناسب تقسیم کنید تا فرایند سرد شدن بهتر انجام شود.
برای مشاهده گزینه‌های مختلف می‌توانید بخش ظروف نگهداری غذا و ظروف فریزری را ببینید.
یخچال را خیلی پُر نکنید
یخچال مرتب فقط ظاهر زیباتری ندارد. جریان هوای سرد در داخل دستگاه نیز اهمیت دارد.
FDA توصیه می‌کند یخچال را آن‌قدر پُر نکنید که گردش هوای سرد مختل شود.
اگر ظرف‌ها و بسته‌های مواد غذایی بدون نظم روی هم انباشته شوند، علاوه بر سخت شدن دسترسی، ممکن است بعضی مواد غذایی در انتهای یخچال فراموش شوند.
ترفند ساده: مواد قدیمی‌تر را جلو قرار دهید
یکی از ساده‌ترین روش‌های کاهش دورریز مواد غذایی این است که هنگام خرید جدید، مواد قدیمی‌تر را به قسمت جلوی یخچال منتقل کنید.
این روش شبیه اصل «اول وارد شده، اول مصرف شود» است و باعث می‌شود بسته‌ای که زودتر خریداری شده، جلوی چشم باشد.
البته تاریخ مصرف، وضعیت ظاهری و دستور نگهداری محصول همچنان باید بررسی شود.
ظروف شفاف چه کمکی به نظم یخچال می‌کنند؟
ظروف شفاف یک مزیت ساده دارند: بدون باز کردن درب می‌توانید محتویات آنها را ببینید.
این موضوع می‌تواند پیدا کردن مواد غذایی را سریع‌تر کند و احتمال فراموش شدن غذا در انتهای یخچال را کاهش دهد.
همچنین بهتر است برای غذاهایی که چند روز نگهداری می‌شوند، تاریخ آماده‌سازی یا قرار دادن آنها در یخچال را روی ظرف مشخص کنید.
۷ اشتباه رایج در چیدمان یخچال
- قرار دادن گوشت خام بالای غذاهای آماده مصرف
- پُر کردن بیش از حد یخچال
- قرار دادن همه مواد فسادپذیر داخل درِ یخچال
- رها کردن غذای پخته برای چند ساعت در دمای اتاق
- قرار دادن مقدار زیاد غذای داغ در یک ظرف بسیار عمیق
- فراموش کردن مواد غذایی قدیمی در انتهای یخچال
- بی‌توجهی به دمای واقعی داخل یخچال
جدول سریع چیدمان مواد غذایی در یخچال
| ماده غذایی | محل پیشنهادی |
|---|---|
| غذاهای پخته و آماده مصرف | طبقات داخلی و بالاتر از مواد خام |
| گوشت، مرغ و ماهی خام | قسمت پایین، در ظرف یا بسته‌بندی مناسب |
| شیر و لبنیات حساس | بخش داخلی یخچال طبق دستور محصول |
| تخم‌مرغ | بخش داخلی و در کارتن اصلی |
| میوه و سبزیجات | کشوی مخصوص، متناسب با نوع محصول |
| سس و چاشنی | طبق دستور روی بسته‌بندی؛ برخی مدل‌ها مناسب در یخچال هستند |
چک‌لیست ۳۰ ثانیه‌ای یخچال
همین الان یخچال را باز کنید و این چند مورد را بررسی کنید:
- آیا دمای یخچال ۴ درجه سانتی‌گراد یا پایین‌تر است؟
- آیا گوشت و مرغ خام پایین‌تر از غذاهای آماده مصرف قرار دارند؟
- آیا مواد غذایی قدیمی‌تر جلوی چشم هستند؟
- آیا ظرفی بدون درب یا بسته‌بندی مناسب داخل یخچال وجود دارد؟
- آیا یخچال آن‌قدر پُر شده که گردش هوا دشوار باشد؟
- آیا غذایی در انتهای یخچال دارید که مدت نگهداری آن را به خاطر نمی‌آورید؟
جمع‌بندی
چیدمان صحیح یخچال فقط برای مرتب و زیبا شدن آن نیست. محل قرار گرفتن مواد غذایی می‌تواند در جلوگیری از آلودگی متقاطع، حفظ دمای مناسب و کاهش فراموش شدن مواد غذایی نقش داشته باشد.
سه نکته مهم را به خاطر بسپارید: دمای یخچال ۴ درجه سانتی‌گراد یا پایین‌تر، مواد خام در قسمت پایین و غذاهای آماده مصرف بالاتر از آنها.
همچنین غذای فسادپذیر را برای مدت طولانی در دمای اتاق رها نکنید و برای نگهداری باقی‌مانده غذا از ظروف مناسب استفاده کنید.
یک یخچال خوب فقط یخچال پُر نیست؛ یخچالی است که بدانید هر چیز چرا و کجا قرار گرفته است.
